Vanredno stanje koje uvode vlade širom regiona OEBS-a mora da bude vremenski ograničeno i da sprovođenje nadgleda parlament, saopštila je direktorka Kancelarije OEBS-a za demokratske institucije i ljudska prava (ODIHR) Ingibjerg Soulrun Gisladetir uoči glasanja u Mađarskoj o proširenju vanrednih mjera.

ODIHR sistematski prati sadržaj i posledice proglašenja vanrednog stanja kao odgovor na pandemiju korona virusa.

“Jasno je da države moraju da brzo djeluju kako bi zaštitile stanovništvo od pandemije korona virusa i shvatam da će to možda zahtjevati vanredno stanje. Međutim, vanredno stanje – bez obzira gdje je proglašeno i iz kojeg razloga – mora da bude proporcionalno njegovom cilju i da ostane na snazi onoliko dugo koliko je apsolutno neophodno”, navela je direktorka ODIHR.

Sve zemlje OEBS-a obavezale su se da će podržavati demokratiju i vladavinu prava, uključujući i tokom vanrednog stanja. To znači da zakon o vanrednom stanju može biti samo privremen i treba da ga provjerava parlament.

Direktorka ODIHR-a je, kako je navela, izrazila “zabrinutost mađarskoj vladi vezano za kontekst današnjeg glasanja i za mjere koje su obuhvaćene nacrtom zakona. ODIHR je ponudio podršku i pomoć kako bi se na ovu krizu reagovalo u potpunosti u skladu sa obavezama OEBS-a i sa međunarodnim pravom.

Mađarska vlada je 20. marta predložila nacrt zakona kojim se produžava trenutno “stanje opasnosti” i vladi daju ovlašćenja da donosi dekrete bez nadzora parlamenta i bez određenog vremenskog ograničenja.

Prema međunarodnom pravu, vanredno stanje i mjere treba da budu samo one neophodne i srazmjerne, a sprovođenje pod parlamentarnim i sudskim nadzorom, uz redovno revidiranje kako bi se osiguralo da su i dalje potrebne, proporcionalne i odgovarajuće za rješavanje prijetnje koja je dovela do njihovog uvođenja.

Sve zemlje OEBS-a obavezale su se da pribjegavanje proglašenju vanrednog stanja “ne može da bude iskorišćeno za podrivanje demokratskog ustavnog poretka, niti za uništavanje međunarodno priznatih ljudskih prava i osnovnih sloboda”.

Izvor: RTCG