Postupak rješavanja afere “Koverta” mora ići u smjeru dokazivanja postojanja političke korupcije na visokom nivou, jer je to odbrana javnog interesa i jedini put da se grade institucije koje će garantovati optimalne, fer i slobodne izbore.

To je saopšteno na pres konferenciji “Crnogorski izbori u koverti”, koju je organizovala Politikon mreža u okviru projekta “Vladavina prava na Zapadnom Balkanu: (Raz)otkrivanje pravila igre”, koji sprovodi sa CRT-om iz Srbije i Tim institutom iz Sjeverne Makedonije, a koji je podržao Evropski fond za Balkan (EFB).

Izvršna direktorka Politikon mreže Jovana Marović, ocijenila je da Agencija za sprječavanja korupcije (ASK) ne zna precizno svoje nadležnosti što je dokazala sa dva različita saopštenja krajem januara i početkom februara.

“U jednom se Agencija proglašava kao nenadležna za slučaj ‘Koverta’, a u drugom saopštenju ona ipak informiše javnost da će određene aktivnosti sprovesti. To znači da Agencija ne postupa po navodima o zloupotrebama i kršenjima zakona, već postupa nakon dodatnih konsultacija”, rekla je Marović.

Ona je kazala da procedure nadzora ASK-a nijesu precizno definisane, te da je zainteresovana javnost izgubila interesovanje za aferu zbog toga što prigovori Agencija po pravilu odbija.

Prema njenim riječima, nezakonito finansiranje političkih partija za Specijalno državno tužilaštvo (SDT) nije krivično djelo protiv izbornih prava.

“Nema povjerenja u izborni proces dok kod ne postoji uvjerenje i percepcija javnosti da je zakon jednak za sve, a to nije slučaj u Crnoj Gori. Posljednje istraživanje Balkanskog barometra pokazuje da 59 odsto crnogorskih građana ne vjeruje da se zakon jednako primjenjuje na sve građane”, navela je Marović.

Donacije, kako je rekla, “ispod žita” nijesu zanimljive za SDT ukoliko one nijesu snimljene i ekranizovane i da je politička odgovornost u Crnoj Gori gotovo nemoguća misija.

“Vidjeli smo kako je parlament diskutovao o aferi ‘Koverta’. Odbor za bezbjednost i odbranu je odbio da sprovede kontrolno saslušanje, a rasprava u plenumu je ostala bez zaključaka. Na taj način nemamo političku odgovornost uopšte”, rekla je Marović.

Afera “Koverta” je, kako je rekla, još jedna od afera koja ukazuje na izborne neregularnosti, a način na koji su institucije odgovorile na tu aferu, kako smatra, ne daje preveliki prostor za optimizam da će postojati konkretni rezultati.

Što se tiče SDT-a, kako je rekla Marović, ono mora da proaktivno djeluje u cilju sprječavanja, otkrivanja i odvraćanja od vršenja krivičnih djela, koja se odnose na izborna prava.

Izvršni direktor Centra za građanske slobode (CEGAS) Boris Marić, rekao je da je SDT pokrenuo postupak u vezi sa aferom “Koverta”, ali da u sklopu tog postupka nije urađen neophodan korak, a to je da se uzme iskaz od predsjednika Demokratske partije socijalista (DPS).

“Cijela ta afera je kvalifikovana kao moguće pranje novca. Držim da je javni interes da se prati tok novca, a čini mi se da je u ovom slučaju to moguće, i da se ide ka sferi krivičnih djela, koja su vezana za kršenje prava u sklopu izbornog prava i zakonodavstva i da se ustanovi i dokaže da je u konkretnom slučaju postojala politička korupcija na visokom nivou. To bi bio jedini pravi put”, smatra Marić.

On je istakao da svaki građanin u Crnoj Gori može da prepozna apatičnost i visok stepen nepovjerenja u institucije.

“Moramo ići ka odbrani javnog interesa, a javni interes je da ovaj postupak razrješenja afere „Koverta“, mora ići u smjeru dokazivanja postojanja političke korupcije na visokom nivou. Evropske komisija, u slučaju afere ‘Koverta’, bi trebalo da bude proaktivna. Oni iz Evropske komisije bi trebalo da dođu na teren i da nakon detaljnog ispitivanja i svih efekata, koje je proizvela afera daju obavezujuće preporuke. Oni to mogu da urade. Mi i dalje nemamo ni u najavi završna mjerila za ključno Poglavlje 23, koga se sve ovo tiče”, rekao je Marić.

On smatra da je tužilaštvo vrlo loše komuniciralo sa javnošću u vezi sa aferom “Koverta”, ter da smatra da je trebalo periodično da obavještava javnost šta se dešava u tom postupku, jer to je postupak od visokog društvenog značaja.

“Iako bude podignuta optužnica, moramo čekati odluku sudijskog vijeća da vidimo da li će ona biti i prihvaćena”, objasnio je Marić.