Od 1. januara teže do gotovinskih kredita

Savjet Centralne banke Crne Gore je na današnjoj sjednici usvojio makroprudencione mjere, sa ciljem daljeg održavanja stabilnosti finansijskog sistema i održivog finansiranja fizičkih lica, kojima se definiše da banke od 1. januara 2020. godine prilikom odobravanja gotovinskih kredita fizičkim licima, čiji je rok otplate duži od osam godina, moraju zahtijevati da kredit bude u potpunosti obezbijeđen kvalitetnim kolateralom.

Kako pojašnjavaju u CBCG, takvi krediti će morati da budu obezbijeđeni fiducijom ili hipotekom na nepokretnostima, zalogom na pokretnim stvarima ili finansijskim instrumentima, garancijama/kontragarancijama i drugim instrumentima kreditne zaštite koji ispunjavaju uslove da se mogu koristiti za ublažavanje kreditnog rizika.

“Takođe, banke koje imaju visoku izloženost po osnovu gotovinskih kredita odobrenih fizičkim licima sa preostalim rokom otplate dužim od šest godina (preko 50 odsto sopstvenih sredstava banke) mogu odobravati gotovinske kredite fizičkim licima sa rokom otplate dužim od šest godina, uz uslov da je kredit obezbijeđen kvalitetnim kolateralom. Ove makroprudencijalne mjere uvode se na period od dvije godine od dana početka primjene pomenute odluke”, naveli su u CBCG.

Savjet je razmatrao i usvojio Izvještaj o poslovanju i sprovođenju politike Centralne banke Crne Gore za jun i jul 2019. godine, u kome je konstatovano da su aktivnosti Centralne banke tokom ovog perioda realizovane u skladu sa planiranim obavezama utvrđenim Programom rada Centralne banke u 2019. godini.

Razmotren je i Kvartalni izvještaj o poslovanju banaka na dan 30.06.2019. godine, sa Informacijom o realizaciji operativnih ciljeva, u kojem je zaključeno da su ključne bilansne pozicije svih 13 banaka tokom drugog kvartala 2019. godine zabilježile rast, kako u jednogodišnjem uporednom periodu, tako i u odnosu na kraj 2018. godine.

“Savjet je razmatrao i usvojio Izvještaj o poslovanju MFI i lizing društava na dan 30.06.2019. godine. Konstatovano je da je u sektoru mikrokreditiranja u ovom periodu u odnosu na kraj prvog kvartala 2019. godine ostvaren rast ukupne bilansne sume od 1,3 odsto i rast kredita od 3,4 odsto, uz minimalni pad kamatnih stopa, od 0,12 procentnih poena. Što se tiče poslovanja lizing društava, ovaj sektor je u drugom kvartalu tekuće godine karakterisala stabilnost, pozitivan finansijski rezultat i rast aktive, potraživanja i kapitala”, ističu u CBCG.

Kako dodaju, predmet razmatranja po prvi put je bio i Izvještaj o poslovanju Investiciono-razvojnog fonda Crne Gore na dan 30.06.2019. godine, s obzirom na stečene zakonske uslove da se i Fond uključi u redovno obavezno izvještavanje prema CBCG.

“Na pomenuti datum, poslovanje IRF-a karakteriše rast ključnih bilansnih pozicija: aktive, kredita i potraživanja, kao i kapitala. U drugom kvartalu 2019. godine, ukupna aktiva je, u odnosu na mart 2019, porasla za 9,8 odsto, krediti za 6,1 odsto, a likvidna sredstva za 32 odsto”, naglasili su.

Na današnjoj sjednici usvojen je i Makroekonomski izvještaj Centralne banke Crne Gore za II kvartal 2019. godine.

“Prema preliminarnim podacima MONSTAT-a, u prvom kvartalu 2019. godine je ostvaren realni rast po stopi od tri odsto, dok je u drugom kvartalu tekuće godine evidentirano povećanje aktivnosti u građevinarstvu, trgovini, turizmu i većini vidova saobraćaja. Pozitivnim su ocijenjeni trend rasta priliva stranih direktnih investicija i trend rasta zaposlenosti, koji su zabilježeni tokom drugog kvartala ove godine”, navode u Centralnoj banci.

Savjet je usvojio i Izvještaj o kretanju cijena za II kvartal 2019. godine, u kome je istaknuto da su potrošačke cijene u tom periodu smanjene za 0,4 odsto u odnosu na prethodni kvartal. Najveći doprinos padu dale su cijene u kategorijama odjeća i obuća i stanovanje, voda, struja, gas i druga goriva.

“U Izvještaju se, dalje, navodi da će rast ekonomske aktivnosti u 2019. godini djelovati antiinflatorno. Modelska prognoza ukazuje da će se sa vjerovatnoćom od 90 odsto, inflacija, mjerena preko indeksa potrošačkih cijena, u decembru 2019. godine, kretati u rasponu od 0,3 odsto do 1,5 odsto, sa centralnom tendencijom od 0,9 odsto. Ekspertska procjena CBCG je slična modelskoj i ona ukazuje da se u ovoj godini može očekivati inflacija u rasponu od 0,3 odsto do 1,3 odsto”, dodaju u CBCG.

Savjet je usvojio Izvještaj o rezultatima ankete o kreditnoj aktivnosti banaka za II kvartal 2019. godine.

“Rezultati ankete ukazuju da su u ovom periodu, u odnosu na prethodni kvartal, kreditni standardi za privredu ublaženi, dok su kreditni standardi za stanovništvo ostali nepromijenjeni. Rezultati ankete pokazuju i da je, tokom drugog kvartala ove godine, tražnja za kreditima privrede i stanovništva porasla”, naveli su, ističući da je tražnja privrede bila  vođena potrebom za finansiranjem obrtnih sredstava i kapitalnih investicija, dok su kod stanovništva glavni faktori rasta tražnje potrebe za refinansiranjem postojećih dugova i kupovina trajnih potrošnih dobara.

Savjet je, na današnjoj sjednici, razmotrio i druga tekuća pitanja iz domena svoje nadležnosti.

Izvor: CDM